Spis treści
Mieszkańcy często nazywają zarządcę „administracją” albo „gospodarzem domu”. W praktyce to firma lub osoba, której wspólnota albo właściciel powierzył na podstawie umowy prowadzenie spraw budynku: technicznych, formalnych i finansowych. Poniżej opisujemy, jak ta praca wygląda na co dzień, czego wymaga i dlaczego technik gospodarki nieruchomościami często zaczyna karierę właśnie w takiej firmie.
Zarządca a administrator#
W ustawach (o własności lokali, o gospodarce nieruchomościami) mowa jest o zarządzie i zarządcy. „Administrator” to słowo z praktyki – tak zwykle nazywa się pracownika, który opiekuje się konkretnymi budynkami na co dzień.
Administrator
Opiekuje się budynkiem na co dzień: przyjmuje zgłoszenia usterek, pilnuje sprzątania i konserwatorów, chodzi na przeglądy, odpowiada na telefony mieszkańców.
Zarządca nieruchomości
Odpowiada za całość na podstawie umowy o zarządzanie: przygotowuje plan gospodarczy, prowadzi finanse wspólnoty, organizuje zebrania i uchwały, zleca remonty i reprezentuje wspólnotę wobec dostawców i urzędów.
Od 2014 r. zawód zarządcy nie wymaga licencji państwowej (zniesiono ją przy deregulacji zawodów). Wiele firm należy do stowarzyszeń branżowych, które nadają własne licencje zawodowe i mają standardy zawodowe – np. Polska Federacja Rynku Nieruchomości (PFRN).
Czym zajmuje się zarządca#
Technika i bezpieczeństwo budynku#
- Książka obiektu budowlanego – wpisy z przeglądów, remontów i kontroli (coraz częściej w systemie c-KOB).
- Przeglądy okresowe – co roku m.in. instalacja gazowa i przewody kominowe, co pięć lat m.in. stan techniczny budynku i instalacja elektryczna.
- Utrzymanie terenu – sprzątanie, zieleń, odśnieżanie chodników i dachów.
- Awarie – zalania, brak ciepła, uszkodzone drzwi: trzeba szybko wezwać fachowca i dopilnować naprawy.
Sprawy formalne#
- Zebrania i uchwały – projekty uchwał, lista obecności, zbieranie głosów, protokół.
- Umowy z dostawcami – woda, ciepło, energia, sprzątanie, konserwacja windy.
- Zaległości – przypomnienia, wezwania do zapłaty, odsetki, w ostateczności sprawa w sądzie.
Finanse wspólnoty#
- Plan gospodarczy – ile wspólnota wyda w roku i jakie z tego wynikają zaliczki dla właścicieli.
- Rozliczenia mediów – woda, ciepło, odpady; na koniec okresu każdy lokal dostaje dopłatę albo zwrot.
- Koszty – porównywanie ofert, negocjowanie umów, pilnowanie, żeby faktury zgadzały się z wykonanymi pracami.
Praca w programie#
Większość z tego zarządca robi w programie do zarządzania nieruchomościami. W Weles3 program nalicza zaliczki, księguje wpłaty z wyciągu bankowego, rozlicza liczniki, drukuje zawiadomienia i wezwania, a właściciele widzą swoje salda i dokumenty w portalu ToMójDom.pl. Dzięki temu zarządca mniej czasu spędza przy papierach, a więcej w budynkach.
Jakie cechy się przydają#
Spokój i asertywność – do zarządcy trafiają pretensje, często za rzeczy, na które nie ma wpływu (np. awaria sieci ciepłowniczej w mieście).
Umiejętność rozmowy – na zebraniu trzeba pogodzić różne oczekiwania mieszkańców i doprowadzić do decyzji.
Dobra organizacja – kilkanaście budynków, każdy z własnymi terminami przeglądów, zebrań i rozliczeń.
Uczciwość – zarządca obraca cudzymi pieniędzmi i musi umieć je rozliczyć co do grosza.
Potrzebna wiedza#
Prawo#
Ustawa o własności lokali (wspólnota, uchwały, zarząd), Prawo budowlane (przeglądy, książka obiektu), Kodeks cywilny (umowy, rękojmia, odpowiedzialność za szkody) i RODO – zarządca przetwarza dane właścicieli.
Technika budowlana#
Zarządca nie musi być inżynierem, ale powinien rozumieć dokumentację techniczną, sprawdzić kosztorys i odebrać wykonane prace. Coraz częściej ma do czynienia z termomodernizacją, fotowoltaiką i pompami ciepła.
Finanse i księgowość wspólnoty#
Plan gospodarczy, fundusz remontowy, rozliczanie mediów według regulaminu wspólnoty, sprawozdanie finansowe na koniec roku. Błędy w rozliczeniach są jednym z najczęstszych powodów sporów z właścicielami.
Trudniejsze strony zawodu#
Konflikty i emocje#
Mieszkanie to dla większości ludzi największy majątek, więc emocje są duże. Zarządca bywa mediatorem w sporach sąsiedzkich (zalania, hałas, dym z balkonu) i celem krytyki na osiedlowych grupach w mediach społecznościowych.
Odpowiedzialność#
Prawo budowlane nakłada na zarządcę budynku obowiązek utrzymania go w należytym stanie technicznym. Niedopełnienie tego obowiązku (np. nieodśnieżony dach, z którego spada lód) jest przestępstwem z art. 91a Prawa budowlanego – grozi grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do roku. Pominięcie obowiązkowej kontroli okresowej to wykroczenie (art. 93 pkt 8). Jeśli zaniedbanie doprowadzi do wypadku, w grę wchodzi odpowiedzialność z Kodeksu karnego. Za źle wydane pieniądze wspólnoty zarządca może też odpowiadać cywilnie.
Perspektywy#
Budynki trzeba zarządzać przez dziesięciolecia#
W Polsce co roku oddaje się do użytkowania około 200 tysięcy mieszkań, a każdy nowy budynek wielorodzinny potrzebuje zarządcy przez cały okres użytkowania. Ta praca nie zniknie, bo budynku nie da się obsłużyć zdalnie z innego kraju.
Energia i termomodernizacja#
Nowa unijna dyrektywa o charakterystyce energetycznej budynków (EPBD) zakłada stopniowe zmniejszanie zużycia energii przez budynki. Dla wspólnot oznacza to więcej audytów, termomodernizacji i wniosków o dofinansowanie – a zarządca, który umie to przeprowadzić, jest bardziej potrzebny.
Mała firma też może dobrze działać#
Program do zarządzania nieruchomościami w chmurze kosztuje małą firmę tyle samo na lokal co dużą. Mniejsze firmy często wygrywają szybszym kontaktem i znajomością każdego budynku. Absolwent może więc wybierać między pracą w dużej firmie a – po zdobyciu doświadczenia – własną działalnością.
W skrócie#
Zarządca prowadzi budynek od strony technicznej, formalnej i finansowej na podstawie umowy z właścicielami. Praca wymaga wiedzy z prawa, techniki i księgowości oraz odporności na stres. Technik gospodarki nieruchomościami zaczyna zwykle jako administrator albo asystent zarządcy i uczy się tego zawodu w praktyce.
Najczęstsze pytania
Czym różni się zarządca nieruchomości od administratora?
Administrator opiekuje się budynkiem na co dzień: zgłoszenia, sprzątanie, konserwatorzy, przeglądy. Zarządca odpowiada za całość na podstawie umowy o zarządzanie: plan gospodarczy, finanse, zebrania, uchwały, remonty i umowy z dostawcami. W ustawach występuje pojęcie zarządcy, a „administrator” to określenie z praktyki.
Czy do pracy zarządcy potrzebna jest licencja?
Nie. Licencję państwową zarządcy nieruchomości zniesiono w 2014 r. przy deregulacji zawodów. Stowarzyszenia branżowe, np. Polska Federacja Rynku Nieruchomości, nadają własne licencje zawodowe, ale nie są one obowiązkowe.
Źródła i podstawy prawne
- Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
- Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (KOB, kontrole – art. 61, 62, 91a, 93)
- Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
- Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (rozliczanie mediów)
- Rozporządzenie RODO (ochrona danych osobowych we wspólnotach)
- Dyrektywa EPBD (charakterystyka energetyczna budynków)
- Standardy Zawodowe Zarządców Nieruchomości (PFRN)